Trả lời nhanh: Ở Ninh Thuận cũ, nhiều cơ sở ăn uống hoạt động theo mùa, nên việc bị dừng hoạt động vài tuần có sức nặng riêng. Quyền đình chỉ có thời hạn nay nằm trong tay cấp xã. Cần phân biệt hai loại giấy. Chứng chỉ sơ cấp nghề nấu ăn do người đứng đầu cơ sở giáo dục nghề nghiệp cấp, còn tờ xác nhận tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm do chủ cơ sở nơi làm việc ký. Cơ quan kiểm tra hỏi tới loại thứ hai. Người làm bếp ở Ninh Thuận theo đúng quy định chung của cả nước.
Vì sao nên bắt đầu từ nghị định xử phạt
Có hai cách tiếp cận một khóa học nghề bếp. Cách thứ nhất đọc lời rao rồi so giá. Cách thứ hai đọc điều khoản phạt rồi lần ngược lại xem điều khoản ấy đòi gì. Cách thứ hai mất thêm mười phút và cho ra bức tranh khác hẳn. Hỏi điều khoản trước đã. Tên gọi tắt tra không ra.
Khoản 2 Điều 5 và ba vế nằm trong đúng một câu
Người mới vào nghề hay hỏi có bắt buộc phải đi học hay không. Văn bản trả lời gián tiếp. Nó buộc phải được tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm, và việc tập huấn ấy phải để lại dấu vết trên giấy tờ. Học ở đâu thì văn bản để mở. Ba vế trong một câu. Được tập huấn, không phải bằng.
Người trực tiếp chế biến thức ăn phải được tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm và được chủ cơ sở xác nhận và không bị mắc các bệnh tả, lỵ, thương hàn, viêm gan A, E, viêm da nhiễm trùng, lao phổi, tiêu chảy cấp khi đang sản xuất, kinh doanh thực phẩm.
Điều kiện với người trực tiếp chế biến thức ăn, theo Nghị định 155/2018/NĐ-CP.
Hai bản văn cách nhau ba năm, đặt cạnh nhau thì rõ
Chi tiết này giải thích vì sao vẫn có bếp ăn bị lập biên bản vì thiếu giấy, dù thủ tục cấp giấy của cơ quan nhà nước đã bỏ từ lâu. Đoàn kiểm tra không tìm con dấu của một chi cục. Họ tìm chữ ký của chủ cơ sở trên hồ sơ nhân sự bếp. Chứng chỉ là giấy khác. Thủ tục bỏ, nghĩa vụ giữ.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng người trực tiếp chế biến thức ăn không đáp ứng kiến thức về an toàn thực phẩm theo quy định của pháp luật.
Vế trái của phép so sánh, lấy từ bản gốc Nghị định 115/2018/NĐ-CP.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng người trực tiếp chế biến thức ăn không có giấy xác nhận tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm.
Vế phải của phép so sánh, lấy từ Nghị định 124/2021/NĐ-CP.
Vế đầu giữ nguyên, khung tiền giữ nguyên, chỉ vế cuối đổi. Nhưng vế cuối là chỗ quyết định đoàn kiểm tra sẽ hỏi gì. Nghị định 155/2018/NĐ-CP bỏ thủ tục cấp giấy của cơ quan nhà nước, còn Nghị định 124/2021/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/01/2022 lại gọi tên một tờ giấy trong điều khoản phạt. Ghép với khoản 2 Điều 5 thì người ký tờ giấy đó là chủ cơ sở. Đọc cả hai nghị định.
Điều 15 Nghị định 115/2018 gọi thẳng tên bếp ăn tập thể
Toàn bộ mức phạt với một bếp ăn tập thể nằm trong đúng một điều luật, chia thành năm bậc theo mức độ. Bậc thấp nhất là chuyện mũ, khẩu trang và găng tay. Bậc cao nhất là chuyện để người đang mắc bệnh đứng bếp. Bậc ba là giấy nhân viên. Điều 15 gọi tên bếp.
Vi phạm quy định về điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm trong kinh doanh dịch vụ ăn uống thuộc loại hình cơ sở chế biến suất ăn sẵn, căng tin kinh doanh ăn uống, bếp ăn tập thể; bếp ăn, nhà hàng ăn uống, nhà hàng ăn uống của khách sạn, khu nghỉ dưỡng; cửa hàng ăn uống, cửa hàng, quầy hàng kinh doanh thức ăn ngay, thực phẩm chín và các loại hình khác thực hiện việc chế biến, cung cấp thực phẩm.
Danh sách loại hình cơ sở tại Nghị định 115/2018/NĐ-CP.
| Bậc | Khung tiền, áp dụng với cá nhân | Nội dung |
|---|---|---|
| Bậc 1 | 1.000.000 đến 3.000.000 đồng | Mũ, khẩu trang, móng tay, găng tay khi tiếp xúc thực phẩm chín và thức ăn ngay |
| Bậc 2 | 3.000.000 đến 5.000.000 đồng | Kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn, nhà vệ sinh và nơi rửa tay |
| Bậc 3 | 5.000.000 đến 7.000.000 đồng | Giấy xác nhận tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm của người trực tiếp chế biến |
| Bậc 4 | 7.000.000 đến 10.000.000 đồng | Chất lượng nước và giấy xác nhận tập huấn của chủ cơ sở |
| Bậc 5 | 10.000.000 đến 15.000.000 đồng | Sức khỏe của người trực tiếp chế biến thức ăn |
| Bổ sung | Đình chỉ 01 đến 03 tháng | Áp dụng kèm với bậc 4 và bậc 5 |
Bậc cao nhất của Điều 15 nói về sức khỏe. Bản do Nghị định 124/2021/NĐ-CP sửa đã viết thẳng danh sách bệnh vào điều khoản, gồm tả, lỵ, thương hàn, viêm gan A, viêm gan E, viêm da nhiễm trùng, lao phổi và tiêu chảy cấp. Bậc bốn là giấy chủ.
Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng người trực tiếp chế biến thức ăn mà đang bị mắc bệnh: tả, lỵ, thương hàn, viêm gan A, E, viêm da nhiễm trùng, lao phổi, tiêu chảy cấp.
Điểm e khoản 6 Điều 1 Nghị định 124/2021/NĐ-CP, sửa khoản 5 Điều 15.
Gom lại thành một danh sách ngắn cho dễ nhớ. Khoản 3 Điều 15 đặt khung 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng, còn khoản 5 đẩy lên tới 15.000.000 đồng và kèm đình chỉ từ 01 tháng đến 03 tháng. Áp cho tổ chức thì nhân 02 lần. Hai mốc hiệu lực cần nhớ là ngày 01/01/2022 của Nghị định 124/2021/NĐ-CP và ngày 01/7/2025 của Nghị định 189/2025/NĐ-CP, còn trần của cấp xã là 50% mức tối đa của lĩnh vực.
Một phép nhân làm đổi hẳn con số trên quyết định
Có hai con số cần tách bạch khi đọc một quyết định xử phạt. Con số thứ nhất là khung ghi trong điều khoản. Con số thứ hai là mức cụ thể sau khi áp dụng phép nhân với tổ chức và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ. Khung khác mức cụ thể. Số trong luật cho cá nhân.
Bốn văn bản làm nên toàn bộ bài này. Nghị định 115/2018/NĐ-CP đặt hành vi và mức phạt. Nghị định 124/2021/NĐ-CP sửa lại nhiều khoản của nghị định trên. Nghị định 189/2025/NĐ-CP quy định ai có quyền ký quyết định xử phạt. Nghị định 155/2018/NĐ-CP là nơi thủ tục cấp giấy của cơ quan nhà nước bị bãi bỏ, còn Nghị định 15/2018/NĐ-CP là văn bản hướng dẫn Luật An toàn thực phẩm đang được áp dụng.
Nghị định 189/2025 xếp lại thẩm quyền theo hai cấp
Điều 5 Nghị định 189/2025/NĐ-CP xếp lại thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân theo hai cấp. Cấp xã ở khoản 1, cấp tỉnh ở khoản 2. Danh sách quyền hạn của cấp xã dài hơn nhiều so với trước, và nó bao gồm cả việc đình chỉ hoạt động có thời hạn. Nghị định 189/2025 cùng ngày. Đường đi ngắn một cấp.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã, phường, đặc khu (sau đây gọi chung là cấp xã) có quyền: a) Phạt cảnh cáo; b) Phạt tiền đến 50% mức tiền phạt tối đa đối với lĩnh vực tương ứng quy định tại Điều 24 của Luật Xử lý vi phạm hành chính; c) Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Trích nguyên văn phần trần phạt ghi theo tỷ lệ, Nghị định 189/2025/NĐ-CP.
Mức phạt tiền tối đa trong các lĩnh vực: thuế; đo lường; an toàn thực phẩm; chất lượng sản phẩm, hàng hóa; chứng khoán; cạnh tranh; kiểm toán độc lập; bảo vệ dữ liệu cá nhân được thực hiện theo quy định tại các luật tương ứng.
Danh sách lĩnh vực dẫn sang luật chuyên ngành, 63/VBHN-VPQH.
Ghép hai đoạn trên thì ra một kết luận thận trọng và chắc chắn. Trần của cấp xã ghi theo tỷ lệ 50%, còn trần của lĩnh vực an toàn thực phẩm được dẫn sang pháp luật chuyên ngành, nơi khoản 1 Điều 3 Nghị định 115/2018/NĐ-CP đặt mức 100.000.000 đồng với cá nhân. Tính theo cách nào thì cả năm bậc của Điều 15 cũng nằm dưới ngưỡng đó. Cách quy định này bắt nguồn từ Luật số 88/2025/QH15 sửa đổi Luật Xử lý vi phạm hành chính, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, khi luật bỏ danh sách thẩm quyền chi tiết và giao Chính phủ quy định bằng nghị định. Mọi bậc dưới ngưỡng.
Ai đi kiểm tra bếp ăn trên địa bàn xã
Công văn 8690/BYT-ATTP cũng cho biết Bộ Y tế đang xây dựng nghị định thay thế Nghị định 15/2018/NĐ-CP, trong đó giao Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quản lý an toàn thực phẩm ở địa phương. Trên cơ sở đó, từng tỉnh sẽ ban hành quy định phân cấp riêng. Đoàn tới từ nơi gần. Thông tư có từ 2015.
Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp xã), Trạm Y tế xã chịu trách nhiệm kiểm tra an toàn thực phẩm trên địa bàn xã.
Trích Công văn 8690/BYT-ATTP, phần dẫn Thông tư 48/2015/TT-BYT ngày 01/12/2015.
Trạm Y tế xã và các Phòng chuyên môn do Ủy ban nhân dân cấp xã được giao nhiệm vụ trên cơ sở quy định của pháp luật tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp xã ra quyết định xử phạt.
Trích Công văn 8690/BYT-ATTP, câu trả lời cho vướng mắc về người tham mưu xử phạt.
| Cấp | Việc được giao | Số hiệu văn bản |
|---|---|---|
| Cấp xã | Kiểm tra an toàn thực phẩm trên địa bàn, tham mưu và ra quyết định xử phạt | Thông tư 48/2015/TT-BYT và Nghị định 189/2025/NĐ-CP |
| Cấp tỉnh | Cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm được phân cấp từ Bộ Y tế | Điều 27 Nghị định 148/2025/NĐ-CP |
| Bộ Y tế | Hướng dẫn địa phương và xây dựng nghị định thay Nghị định 15/2018/NĐ-CP | Công văn 8690/BYT-ATTP ngày 11/12/2025 |
| Chủ cơ sở | Tổ chức tập huấn và ký xác nhận cho người trực tiếp chế biến | khoản 2 Điều 5 Nghị định 67/2016/NĐ-CP bản sửa năm 2018 |
Miễn một thủ tục hành chính không phải là miễn trách nhiệm
Khoản 2 của chính điều đó khép lại phần còn thiếu. Các cơ sở được miễn thủ tục vẫn phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu về điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm tương ứng. Miễn một thủ tục hành chính hoàn toàn khác với miễn trách nhiệm. Đọc liền hai khoản. Cấp giấy nay ở tỉnh.
Việc cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất thực phẩm thuộc thẩm quyền Bộ Y tế quy định tại Chương III Nghị định số 67/2016/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung năm 2018 thuộc thẩm quyền của người đứng đầu cơ quan chuyên môn về y tế thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc cơ quan chuyên môn được Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giao nhiệm vụ.
Điều 27 của Nghị định 148/2025/NĐ-CP, phần phân cấp thuộc lĩnh vực an toàn thực phẩm.
Hai điều khoản khép lại phần này. Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP xếp bếp ăn tập thể không có đăng ký ngành nghề kinh doanh thực phẩm vào diện không phải cấp Giấy chứng nhận, còn khoản 2 của chính điều đó buộc cơ sở vẫn tuân thủ đầy đủ điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm. Với cơ sở thuộc diện phải có giấy, Điều 27 Nghị định 148/2025/NĐ-CP đưa thẩm quyền cấp về cấp tỉnh. Nhìn vào đăng ký kinh doanh.
Vì sao dẫn Nghị định 46/2026 là dẫn sai
Khung pháp lý về an toàn thực phẩm trong năm 2026 đang ở giai đoạn chuyển tiếp, nên đây là phần dễ đọc nhầm nhất. Có một nghị định mới đã ban hành, và cũng có một nghị quyết tạm ngưng hiệu lực nghị định ấy. Mốc theo sự kiện. Bám ba số hiệu.
Mốc cần nhớ của phần chuyển tiếp là ngày 06/4/2026, khi Chính phủ ban hành Nghị quyết 15/2026/NQ-CP tạm ngưng hiệu lực Nghị định 46/2026/NĐ-CP. Trong thời gian tạm ngưng, Nghị định 15/2018/NĐ-CP tiếp tục có hiệu lực.
Thông tin về việc tiếp tục áp dụng Nghị định 15/2018/NĐ-CP được đăng tại bản tin ngày 08/4/2026 của Báo Chính phủ, còn bốn nhóm chính sách của dự thảo luật nằm trong bài đăng ngày 31/7/2026 trên Sức khỏe và Đời sống. Hướng chung là chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Hướng sửa là hậu kiểm.
Mạng lưới bếp ăn và tần suất kiểm tra thực tế
Quy mô mạng lưới bếp ăn ở Thành phố Hồ Chí Minh cho thấy khối lượng công việc của cơ quan quản lý. Thành phố có 2.525 bếp ăn trường học, 399 cơ sở cung cấp suất ăn công nghiệp và 752 bếp ăn tập thể tại nhà máy, xí nghiệp, công ty. Đọc kèm khoảng thời gian. Quy mô lớn, tần suất dày.
| Năm | Vụ ngộ độc tại Thành phố Hồ Chí Minh | Người mắc |
|---|---|---|
| 2024 | 5 vụ | 43 người |
| 2025 | 13 vụ | 783 người |
| 6 tháng đầu 2026 | 9 vụ | 681 người |
| 01/7/2025 đến 30/6/2026 | 19 vụ | 1.389 người |
| Cả nước, 6 tháng đầu 2026 | 58 vụ, 10 người tử vong | 1.573 người |
| Mạng lưới bếp ăn trường học tại Thành phố Hồ Chí Minh | 2.525 bếp | Kiểm tra tối thiểu 02 lần mỗi năm |
Dữ liệu trích từ bản tin ngày 02/7/2026 trên Gia đình và Xã hội cùng bản tin TTXVN ngày 19/8/2026. Ba loại hình bị nhắc.
Đọng lại từ bảng trên là hai con số. Cả nước 58 vụ ngộ độc thực phẩm trong 6 tháng đầu năm 2026, và 2.525 bếp ăn trường học chỉ riêng trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.
Chứng chỉ sơ cấp nghề nấu ăn đi theo đường nào
Thông tư không đặt tiêu chuẩn trình độ riêng cho vị trí nấu ăn, cũng không ấn định tỷ lệ cố định giữa số lao động và số trẻ. Việc xác định số lượng được giao cho từng cơ sở, căn cứ vào điều kiện thực tế. Không có tỷ lệ cố định. Hợp đồng, không phải biên chế.
Cơ sở giáo dục mầm non có tổ chức bán trú thì được bố trí lao động hợp đồng để thực hiện công việc nấu ăn cho trẻ em. Căn cứ số lượng trẻ em, khối lượng công việc và điều kiện thực tế, cơ sở giáo dục mầm non xác định số lượng lao động hợp đồng phù hợp để thực hiện nhiệm vụ nấu ăn.
Quy định về lao động hợp đồng nấu ăn, theo Thông tư 19/2023/TT-BGDĐT.
Người học học hết chương trình đào tạo trình độ sơ cấp và đủ điều kiện theo quy định thì được người đứng đầu cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp cấp chứng chỉ sơ cấp.
Trích Luật Giáo dục nghề nghiệp số 124/2025/QH15, phần cấp chứng chỉ sơ cấp.
Ninh Thuận nay thuộc tỉnh Khánh Hòa
Theo khoản 13 Điều 1 Nghị quyết 202/2025/QH15, tỉnh Ninh Thuận được sắp xếp cùng tỉnh Khánh Hòa thành một tỉnh mới lấy tên là tỉnh Khánh Hòa. Nghị định áp chung. Đầu mối quản lý gộp lại.
Tỉnh mới có 8.555,86 km² và 2.243.554 người. Cơ sở ăn uống trên địa bàn Ninh Thuận cũ nay ghi địa chỉ theo đơn vị mới. Chủ thể ra quyết định xử phạt thì gắn với xã hoặc phường nơi cơ sở hoạt động. Không tỉnh nào có mức riêng. Địa giới đổi, luật không.
Xem thêm bài cùng chủ đề tại Bình Thuận, Khánh Hòa, Trà Vinh. Cấp xã là nơi cần nhớ.
Điểm c khoản 1 Điều 5, quyền đình chỉ hoạt động có thời hạn
Đây là phần ít được nhắc tới nhất của điều khoản. Hỏi ai ký, hồ sơ đâu. Giữ hồ sơ cho gọn.
Điểm c khoản 1 Điều 5 Nghị định 189/2025/NĐ-CP cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã quyền tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn. Ghép với khoản 6 Điều 15 Nghị định 115/2018/NĐ-CP, nghĩa là hình thức đình chỉ từ 01 tháng đến 03 tháng với một bếp ăn nay do cấp xã quyết định. Với cơ sở kinh doanh theo mùa ở Ninh Thuận cũ, một quyết định như vậy rơi đúng vào mùa cao điểm sẽ nặng hơn nhiều so với khoản tiền phạt kèm theo. Một câu hỏi mười giây.
Các mảng liên quan cùng địa bàn gồm chứng chỉ bảo mẫu tại Ninh Thuận, chứng chỉ nhân viên y tế cơ sở giáo dục tại Ninh Thuận và chứng chỉ quản lý trường mầm non tại Ninh Thuận. Mỗi mảng đi theo một hệ văn bản riêng. Số hiệu là thứ cần nhất.
Tiền bỏ ra cho một tấm giấy không đúng loại là khoản khó thu lại, vì đoàn kiểm tra đối chiếu với điều khoản chứ không đối chiếu với lời giới thiệu. Kiểm căn cứ chỉ mất vài phút. Cần trao đổi thêm thì liên hệ qua trang liên hệ.
Câu hỏi thường gặp
Cấp xã có quyền đình chỉ hoạt động của một bếp ăn không?
Có. Điểm c khoản 1 Điều 5 Nghị định 189/2025/NĐ-CP trao cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã quyền tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn. Khoản 6 Điều 15 Nghị định 115/2018/NĐ-CP đặt khung đình chỉ từ 01 tháng đến 03 tháng.
Mức phạt ghi trong nghị định là mức cho cá nhân hay cho trường học?
Khoản 2 Điều 3 Nghị định 115/2018/NĐ-CP, bản đã sửa, quy định mức phạt tại Chương II là mức với cá nhân, còn với tổ chức thì gấp 02 lần. Trường học và doanh nghiệp cung cấp suất ăn đều là tổ chức.
Bài cập nhật 20/8/2026. Dẫn chiếu Điều 15 Nghị định 115/2018/NĐ-CP, khoản 6 Điều 1 Nghị định 124/2021/NĐ-CP, Điều 5 và Điều 21 Nghị định 189/2025/NĐ-CP. Toàn văn ở Công báo Chính phủ.
