Trả lời nhanh: Ở Trà Vinh cũ, nhiều trường bán trú không có đăng ký kinh doanh thực phẩm. Điều đó khiến bếp ăn của trường rơi vào một nhóm được miễn thủ tục xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện. Từ ngày 01/7/2025, người ký quyết định xử phạt một bếp ăn là Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã theo khoản 1 Điều 5 Nghị định 189/2025/NĐ-CP, còn người đi kiểm tra là Trạm Y tế xã theo Thông tư 48/2015/TT-BYT. Tại Trà Vinh, quy định này áp cho cả trường công lập lẫn tư thục.
Câu hỏi cho ra nhiều thông tin hơn câu hỏi về học phí
Người nấu ăn trong trường học và người nấu ăn trong bếp ăn công nghiệp chịu chung một bộ quy định. Bộ quy định ấy nằm rải ở ba nghị định và một thông tư. Bài này đi theo thứ tự dễ nhớ nhất, là nghĩa vụ trước, tiền phạt sau, rồi mới tới người ký quyết định phạt. Tên gọi tắt tra không ra. Hỏi điều khoản trước đã.
Khoản 2 Điều 5 và ba vế nằm trong đúng một câu
Quy định đặt yêu cầu với người trực tiếp chế biến nằm ở khoản 2 Điều 5 Nghị định 67/2016/NĐ-CP, bản đã được sửa năm 2018. Câu văn ngắn, và nó chứa đúng ba vế. Được tập huấn, được chủ cơ sở xác nhận, và không mắc một trong bảy nhóm bệnh được kể tên. Chủ cơ sở ký xác nhận. Thiếu một vế là hỏng.
Người trực tiếp chế biến thức ăn phải được tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm và được chủ cơ sở xác nhận và không bị mắc các bệnh tả, lỵ, thương hàn, viêm gan A, E, viêm da nhiễm trùng, lao phổi, tiêu chảy cấp khi đang sản xuất, kinh doanh thực phẩm.
Khoản 2 Điều 5 Nghị định 67/2016/NĐ-CP, bản được Nghị định 155/2018/NĐ-CP sửa đổi.
Thủ tục bị bãi bỏ, nghĩa vụ và tiền phạt thì không
Chữ nghĩa đổi rất ít mà hệ quả đổi khá nhiều. Không đáp ứng kiến thức là một trạng thái khó chứng minh khi kiểm tra. Không có giấy xác nhận là một sự việc kiểm trong ba mươi giây. Nghị định 124/2021/NĐ-CP chọn cách thứ hai. Hai bản cách nhau ba năm. Chứng chỉ là giấy khác.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng người trực tiếp chế biến thức ăn không đáp ứng kiến thức về an toàn thực phẩm theo quy định của pháp luật.
Khoản 3 Điều 15 Nghị định 115/2018/NĐ-CP, bản gốc đăng Công báo ngày 14/9/2018.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng người trực tiếp chế biến thức ăn không có giấy xác nhận tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm.
Điểm d khoản 6 Điều 1 Nghị định 124/2021/NĐ-CP, phần sửa khoản 3 Điều 15.
Khác biệt gọn trong vài chữ. Bản 2018 nói về kiến thức, bản 2021 nói về tờ giấy chứng minh đã được tập huấn. Nghị định 155/2018/NĐ-CP bỏ thủ tục cấp giấy của cơ quan nhà nước, còn Nghị định 124/2021/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/01/2022 lại gọi tên một tờ giấy trong điều khoản phạt. Ghép với khoản 2 Điều 5 thì người ký tờ giấy đó là chủ cơ sở. Đoàn kiểm tra tìm chữ ký.
Năm bậc phạt của Điều 15 và việc phải làm hằng ngày
Cấu trúc của Điều 15 khá dễ nhớ. Bậc thứ nhất về vệ sinh cá nhân của người chế biến. Bậc thứ hai về quy trình. Bậc thứ ba về giấy tờ của người lao động. Bậc thứ tư về nước và về giấy tờ của chủ cơ sở. Bậc thứ năm về sức khỏe. Năm bậc, một điều luật. Đọc một lần cho hết.
Vi phạm quy định về điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm trong kinh doanh dịch vụ ăn uống thuộc loại hình cơ sở chế biến suất ăn sẵn, căng tin kinh doanh ăn uống, bếp ăn tập thể; bếp ăn, nhà hàng ăn uống, nhà hàng ăn uống của khách sạn, khu nghỉ dưỡng; cửa hàng ăn uống, cửa hàng, quầy hàng kinh doanh thức ăn ngay, thực phẩm chín và các loại hình khác thực hiện việc chế biến, cung cấp thực phẩm.
Trích Nghị định 115/2018/NĐ-CP, chỗ gọi thẳng tên bếp ăn tập thể.
| Bậc | Khung tiền, áp dụng với cá nhân | Nội dung |
|---|---|---|
| Bậc 1 | 1.000.000 đến 3.000.000 đồng | Mũ, khẩu trang, móng tay, găng tay khi tiếp xúc thực phẩm chín và thức ăn ngay |
| Bậc 2 | 3.000.000 đến 5.000.000 đồng | Kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn, nhà vệ sinh và nơi rửa tay |
| Bậc 3 | 5.000.000 đến 7.000.000 đồng | Giấy xác nhận tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm của người trực tiếp chế biến |
| Bậc 4 | 7.000.000 đến 10.000.000 đồng | Chất lượng nước và giấy xác nhận tập huấn của chủ cơ sở |
| Bậc 5 | 10.000.000 đến 15.000.000 đồng | Sức khỏe của người trực tiếp chế biến thức ăn |
| Bổ sung | Đình chỉ 01 đến 03 tháng | Áp dụng kèm với bậc 4 và bậc 5 |
Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng người trực tiếp chế biến thức ăn mà đang bị mắc bệnh: tả, lỵ, thương hàn, viêm gan A, E, viêm da nhiễm trùng, lao phổi, tiêu chảy cấp.
Trích nguyên văn danh sách bệnh tại Nghị định 124/2021/NĐ-CP.
Danh sách bệnh này trùng với danh sách ở khoản 2 Điều 5 Nghị định 67/2016/NĐ-CP bản sửa năm 2018. Một bên là điều kiện, một bên là chế tài, và cả hai nói về cùng bảy nhóm bệnh. Điều 15 gọi tên bếp.
Người phụ trách bếp nên thuộc mấy con số sau. Thiếu giấy xác nhận tập huấn của nhân viên thì khung là 5.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng. Để người đang mắc bệnh đứng bếp thì lên tới 15.000.000 đồng, cộng đình chỉ từ 01 tháng đến 03 tháng. Cơ sở là tổ chức nên nhân 02 lần. Nghị định 124/2021/NĐ-CP chạy từ ngày 01/01/2022, Nghị định 189/2025/NĐ-CP chạy từ ngày 01/7/2025, và Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã được ký tới 50% mức tối đa của lĩnh vực.
Với tổ chức, mức phạt gấp 02 lần
Có hai con số cần tách bạch khi đọc một quyết định xử phạt. Con số thứ nhất là khung ghi trong điều khoản. Con số thứ hai là mức cụ thể sau khi áp dụng phép nhân với tổ chức và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ. Ngoại lệ bảy lần hiếm gặp. Trần lĩnh vực 100 triệu.
Danh sách văn bản cần mở khi tra cứu mảng này khá gọn. Hành vi và mức phạt nằm ở Nghị định 115/2018/NĐ-CP. Bản sửa của nó là Nghị định 124/2021/NĐ-CP. Thẩm quyền ký quyết định nằm ở Nghị định 189/2025/NĐ-CP. Chỗ thủ tục cấp giấy bị bãi bỏ là Nghị định 155/2018/NĐ-CP, và văn bản hướng dẫn Luật An toàn thực phẩm đang áp dụng là Nghị định 15/2018/NĐ-CP.
Nghị định 189/2025 xếp lại thẩm quyền theo hai cấp
Điểm đáng chú ý nằm ở cách nghị định đặt mức trần. Nó không ghi một con số tuyệt đối mà ghi theo tỷ lệ, là 50% mức tiền phạt tối đa của lĩnh vực tương ứng. Cách viết ấy khiến trần của cấp xã thay đổi theo từng lĩnh vực. Đường đi ngắn một cấp. Mọi bậc dưới ngưỡng.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã, phường, đặc khu (sau đây gọi chung là cấp xã) có quyền: a) Phạt cảnh cáo; b) Phạt tiền đến 50% mức tiền phạt tối đa đối với lĩnh vực tương ứng quy định tại Điều 24 của Luật Xử lý vi phạm hành chính; c) Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Khoản 1 Điều 5 của Nghị định 189/2025/NĐ-CP, văn bản quy định chi tiết Luật Xử lý vi phạm hành chính.
Mức phạt tiền tối đa trong các lĩnh vực: thuế; đo lường; an toàn thực phẩm; chất lượng sản phẩm, hàng hóa; chứng khoán; cạnh tranh; kiểm toán độc lập; bảo vệ dữ liệu cá nhân được thực hiện theo quy định tại các luật tương ứng.
Khoản 3 Điều 24 sau lần sửa thứ hai, theo bản hợp nhất Luật Xử lý vi phạm hành chính.
Ghép hai đoạn trên thì ra một kết luận thận trọng và chắc chắn. Trần của cấp xã ghi theo tỷ lệ 50%, còn trần của lĩnh vực an toàn thực phẩm được dẫn sang pháp luật chuyên ngành, nơi khoản 1 Điều 3 Nghị định 115/2018/NĐ-CP đặt mức 100.000.000 đồng với cá nhân. Tính theo cách nào thì cả năm bậc của Điều 15 cũng nằm dưới ngưỡng đó. Cách quy định này bắt nguồn từ Luật số 88/2025/QH15 sửa đổi Luật Xử lý vi phạm hành chính, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, khi luật bỏ danh sách thẩm quyền chi tiết và giao Chính phủ quy định bằng nghị định. Nghị định 189/2025 cùng ngày.
Người lập biên bản và người ký quyết định
Người ký quyết định là một chuyện, người đi kiểm tra và lập biên bản là chuyện khác. Câu trả lời cho vế thứ hai nằm trong một thông tư đã có từ năm 2015, và nó vẫn đang được viện dẫn nguyên vẹn. Đoàn tới từ nơi gần. Thông tư có từ 2015.
Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp xã), Trạm Y tế xã chịu trách nhiệm kiểm tra an toàn thực phẩm trên địa bàn xã.
Trách nhiệm kiểm tra trên địa bàn xã, theo Công văn 8690/BYT-ATTP của Bộ Y tế.
Trạm Y tế xã và các Phòng chuyên môn do Ủy ban nhân dân cấp xã được giao nhiệm vụ trên cơ sở quy định của pháp luật tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp xã ra quyết định xử phạt.
Trích Công văn 8690/BYT-ATTP, câu trả lời cho vướng mắc về người tham mưu xử phạt.
| Nhóm việc | Ai làm | Căn cứ pháp lý |
|---|---|---|
| Xác nhận tập huấn cho nhân viên bếp | Chủ cơ sở nơi người lao động làm việc | khoản 2 Điều 5 Nghị định 67/2016/NĐ-CP bản sửa năm 2018 |
| Kiểm tra định kỳ và đột xuất | Ủy ban nhân dân cấp xã cùng Trạm Y tế xã | điểm d khoản 1 Điều 4 Thông tư 48/2015/TT-BYT |
| Ra quyết định xử phạt tiền và đình chỉ | Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã | khoản 1 Điều 5 Nghị định 189/2025/NĐ-CP, hiệu lực 01/7/2025 |
| Cấp Giấy chứng nhận cho cơ sở thuộc diện phải có | Cơ quan chuyên môn về y tế thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh | Điều 27 Nghị định 148/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 |
Miễn một thủ tục hành chính không phải là miễn trách nhiệm
Đây là chỗ dễ hiểu nhầm theo hướng có lợi cho mình. Không phải xin giấy phép nên nghĩ rằng không bị soi. Thực tế ngược lại. Toàn bộ năm bậc phạt của Điều 15 vẫn áp dụng nguyên vẹn cho một bếp ăn được miễn thủ tục. Điều 15 vẫn áp nguyên. Nhìn vào đăng ký kinh doanh.
Việc cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất thực phẩm thuộc thẩm quyền Bộ Y tế quy định tại Chương III Nghị định số 67/2016/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung năm 2018 thuộc thẩm quyền của người đứng đầu cơ quan chuyên môn về y tế thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc cơ quan chuyên môn được Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giao nhiệm vụ.
Nguyên văn Điều 27 Nghị định 148/2025/NĐ-CP về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực y tế.
Hai điều khoản khép lại phần này. Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP xếp bếp ăn tập thể không có đăng ký ngành nghề kinh doanh thực phẩm vào diện không phải cấp Giấy chứng nhận, còn khoản 2 của chính điều đó buộc cơ sở vẫn tuân thủ đầy đủ điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm. Với cơ sở thuộc diện phải có giấy, Điều 27 Nghị định 148/2025/NĐ-CP đưa thẩm quyền cấp về cấp tỉnh. Miễn thủ tục, không miễn kiểm.
Ba số hiệu cần bám khi đọc bất kỳ bài viết nào
Hướng sửa đã lộ rõ qua các bản tin về dự thảo, là chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm và quản lý theo nguy cơ trên toàn chuỗi cung ứng. Với bếp ăn tập thể, hướng ấy nghĩa là ít thủ tục xin phép hơn và nhiều đợt kiểm tra thực tế hơn. Nghị định 46 đang tạm ngưng. Luật sửa đổi chưa thông qua.
Mốc cần nhớ của phần chuyển tiếp là ngày 06/4/2026, khi Chính phủ ban hành Nghị quyết 15/2026/NQ-CP tạm ngưng hiệu lực Nghị định 46/2026/NĐ-CP. Trong thời gian tạm ngưng, Nghị định 15/2018/NĐ-CP tiếp tục có hiệu lực.
Diễn biến của việc tạm ngưng được đăng tại bản tin của Cục An toàn thực phẩm, còn hướng sửa luật nằm trong bài đăng ngày 31/7/2026 trên Sức khỏe và Đời sống. Khung đề cương Luật An toàn thực phẩm sửa đổi được tổ soạn thảo thông qua ngày 09/7/2026 và hồ sơ vẫn đang hoàn thiện. Đang áp Nghị định 15.
58 vụ trong sáu tháng, và ba loại hình bị nhắc tên
Các con số này nên đọc kèm khoảng thời gian của chúng, vì các mốc chồng lấn nhau. Mốc từ 01/7/2025 đến 30/6/2026 không phải tổng của mốc năm 2025 và mốc 6 tháng đầu năm 2026. Cộng chúng lại là ra kết quả sai. Ba loại hình bị nhắc. Đọc kèm khoảng thời gian.
| Loại hình cơ sở tại Thành phố Hồ Chí Minh | Số lượng |
|---|---|
| Bếp ăn trường học | 2.525 |
| Bếp ăn tập thể tại nhà máy, xí nghiệp, công ty | 752 |
| Cơ sở cung cấp suất ăn công nghiệp | 399 |
| Cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống | hơn 13.000 |
| Tần suất kiểm tra đơn vị cung cấp suất ăn học đường | tối thiểu 02 lần mỗi năm |
| Vụ ngộ độc từ 01/7/2025 đến 30/6/2026 | 19 vụ với 1.389 người mắc |
Bảng dựng từ bản tin ngày 02/7/2026 trên Gia đình và Xã hội cùng bản tin TTXVN ngày 19/8/2026. Quy mô lớn, tần suất dày.
Hai con số gọn để hình dung quy mô. Trong 6 tháng đầu năm 2026, cả nước có 58 vụ ngộ độc thực phẩm. Riêng Thành phố Hồ Chí Minh, số bếp ăn trường học đang hoạt động là 2.525.
Người tuyển dụng nhìn vào những giấy tờ nào
Với người muốn có một văn bằng thay vì một giấy xác nhận, đường đi là chương trình sơ cấp nghề nấu ăn. Điểm d khoản 3 Điều 6 Luật Giáo dục nghề nghiệp số 124/2025/QH15 giao việc cấp chứng chỉ sơ cấp cho người đứng đầu cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp. Người đứng đầu cơ sở ký. Hai loại giấy, hai đường.
Cơ sở giáo dục mầm non có tổ chức bán trú thì được bố trí lao động hợp đồng để thực hiện công việc nấu ăn cho trẻ em. Căn cứ số lượng trẻ em, khối lượng công việc và điều kiện thực tế, cơ sở giáo dục mầm non xác định số lượng lao động hợp đồng phù hợp để thực hiện nhiệm vụ nấu ăn.
Khoản 2 Điều 7 của Thông tư 19/2023/TT-BGDĐT hướng dẫn định mức người làm việc trong cơ sở giáo dục mầm non công lập.
Người học học hết chương trình đào tạo trình độ sơ cấp và đủ điều kiện theo quy định thì được người đứng đầu cơ sở hoạt động giáo dục nghề nghiệp cấp chứng chỉ sơ cấp.
Trích nguyên văn tại bản Công báo Luật số 124/2025/QH15.
Trà Vinh nay thuộc tỉnh Vĩnh Long
Khoản 20 Điều 1 Nghị quyết 202/2025/QH15 sắp xếp tỉnh Trà Vinh cùng tỉnh Bến Tre và tỉnh Vĩnh Long thành một tỉnh mới mang tên tỉnh Vĩnh Long. Không tỉnh nào có mức riêng. Địa giới đổi, luật không.
Tỉnh sau sắp xếp rộng 6.296,20 km² với 4.257.581 người. Trường học trên địa bàn Trà Vinh cũ nay thuộc đơn vị hành chính mới. Việc một bếp ăn thuộc diện phải xin giấy hay không thì phụ thuộc đăng ký kinh doanh chứ không phụ thuộc địa bàn. Cấp xã là nơi cần nhớ. Hồ sơ đổi tên tỉnh.
Xem thêm bài cùng chủ đề tại Sóc Trăng, Vĩnh Long, Bình Phước. Nghị định áp chung.
Khoản 1 Điều 12 và nhóm cơ sở được miễn thủ tục
Bếp ăn trường học thường nằm trong nhóm này. Một câu hỏi mười giây. Hỏi ai ký, hồ sơ đâu.
Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP liệt kê các cơ sở không thuộc diện cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, trong đó có bếp ăn tập thể không có đăng ký ngành nghề kinh doanh thực phẩm. Bếp ăn của một trường công lập tổ chức bán trú cho học sinh của chính trường mình thường rơi vào nhóm này. Điều cần nói ngay là việc được miễn thủ tục hoàn toàn không kéo theo việc được miễn kiểm tra, và ở Trà Vinh cũ cũng như mọi nơi khác, đoàn kiểm tra vẫn tới theo kế hoạch của Ủy ban nhân dân cấp xã. Giữ hồ sơ cho gọn.
Các mảng liên quan cùng địa bàn gồm chứng chỉ bảo mẫu tại Trà Vinh, chứng chỉ nhân viên y tế cơ sở giáo dục tại Trà Vinh và chứng chỉ quản lý trường mầm non tại Trà Vinh. Mỗi mảng đi theo một hệ văn bản riêng. Đọc trước khi đóng tiền.
Với người đang làm bếp, việc đáng làm ngay là hỏi bộ phận nhân sự xem hồ sơ tập huấn của mình đã có chữ ký xác nhận của chủ cơ sở hay chưa. Đó chính là thứ đoàn kiểm tra hỏi tới. Ai muốn tìm hiểu thêm hướng học nghề có thể để lại thông tin ở trang liên hệ.
Những câu hay được hỏi lại
Bếp ăn trường bán trú có phải xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện không?
Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP xếp bếp ăn tập thể không có đăng ký ngành nghề kinh doanh thực phẩm vào diện không phải cấp Giấy chứng nhận. Trường công lập tổ chức bán trú cho học sinh của mình thường thuộc nhóm này, nhưng vẫn phải tuân thủ đầy đủ điều kiện an toàn thực phẩm.
Bếp ăn tập thể của trường có phải xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm?
Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP xếp bếp ăn tập thể không có đăng ký ngành nghề kinh doanh thực phẩm vào diện không phải cấp Giấy chứng nhận. Khoản 2 của chính điều đó vẫn buộc cơ sở tuân thủ đầy đủ các điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm, nên toàn bộ Điều 15 Nghị định 115/2018/NĐ-CP vẫn áp dụng.
Ngày cập nhật 20/8/2026. Căn cứ gồm Nghị định 115/2018/NĐ-CP, Nghị định 124/2021/NĐ-CP hiệu lực từ 01/01/2022, Nghị định 189/2025/NĐ-CP hiệu lực từ 01/7/2025 và Công văn 8690/BYT-ATTP. Toàn văn tại Công báo Chính phủ.
