Trả lời nhanh: Tại Tây Ninh không ít trang tuyển sinh rao chứng chỉ kỹ thuật viên kính thuốc là điều kiện bắt buộc để hành nghề. Đối chiếu văn bản hiện hành thì lời rao ấy sai ở nhiều chỗ, bài này chỉ ra từng chỗ. Câu trả lời ngắn gọn là từ 15/5/2026, tiệm kính ở Tây Ninh đặt máy đo khúc xạ mà chưa có giấy phép hoạt động bị phạt 40 đến 50 triệu đồng với cá nhân theo Nghị định 90/2026, nên đo hay không đo là ranh giới cần cân nhắc.
Điều quyết định là đo hay không đo
Với người đang cân nhắc đóng học phí, câu hỏi thiết thực nhất là học xong dùng vào việc gì. Muốn trả lời thì phải biết luật hiện hành phân loại tiệm kính ra sao và đòi ai đứng tên chuyên môn, chứ không dừng ở việc tấm giấy mang tên gì. Không phải mã ngành.
Đọc nguyên văn thì rõ ngay.
Chức danh chuyên môn phải có giấy phép hành nghề bao gồm: a) Bác sỹ; b) Y sỹ; c) Điều dưỡng; d) Hộ sinh; đ) Kỹ thuật y; e) Dinh dưỡng lâm sàng; g) Cấp cứu viên ngoại viện; h) Tâm lý lâm sàng; i) Lương y; k) Người có bài thuốc gia truyền hoặc có phương pháp chữa bệnh gia truyền.
Nguyên văn khoản 1 Điều 26, dẫn theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15
Chế độ cũ đòi gì, và đã thay đổi ra sao
Cần nói rõ mốc để khỏi nhầm. Nghị định 109/2016 áp dụng cho tới hết ngày 31/12/2023. Từ 01/01/2024, mọi điều kiện về cơ sở kính thuốc có đo khúc xạ chuyển sang Nghị định 96/2023. Một khóa quảng cáo theo luật cũ vì thế đang bán một điều kiện không còn tồn tại. Trung cấp y không còn cửa.
Câu ở khoản đó được viết như thế này.
Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật đối với cơ sở dịch vụ kính thuốc: Trình độ trung cấp y trở lên được cấp chứng chỉ hành nghề về chuyên khoa mắt hoặc đo kiểm, chẩn đoán tật khúc xạ mắt; Có thời gian hành nghề chuyên khoa mắt tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc đo kiểm, chẩn đoán tật khúc xạ mắt tại cơ sở dịch vụ kính thuốc ít nhất là 36 tháng.
Nguyên văn Điều 36 chế độ cũ, dẫn theo Nghị định 109/2016/NĐ-CP
| Tiêu chí | Nghị định 109/2016 (cũ) | Nghị định 96/2023 (hiện hành) |
|---|---|---|
| Người đứng chuyên môn | trung cấp y trở lên kèm chứng chỉ hành nghề | bác sỹ chuyên khoa mắt hoặc kỹ thuật y khúc xạ nhãn khoa |
| Diện tích | ít nhất 15 m2 cho cả cơ sở | 10 m2 cho riêng phòng đo mắt |
| Thời điểm áp dụng | đến hết 31/12/2023 | từ 01/01/2024 |
Vậy nguồn gốc lời rao nằm ở Nghị định 109/2016, và cửa ấy đóng từ 01/01/2024 khi Nghị định 96/2023 có hiệu lực. Ngay chế độ cũ cũng đòi chứng chỉ hành nghề của nhà nước. Cửa cũ đã đóng. Phần này chốt như vậy.
Đừng gộp hai loại tiệm làm một
Một tiệm không đo mắt vẫn chịu pháp luật khác, như đăng ký kinh doanh và quy định về trang thiết bị y tế đối với tròng kính và gọng kính. Nhưng nghĩa vụ ấy nằm ở phía sản phẩm và bên đưa sản phẩm ra thị trường, không nằm ở một tấm chứng chỉ của người bán. Hỏi có máy đo không.
Đây là nguyên văn, không thêm bớt chữ nào.
Điều 39. Hình thức tổ chức của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. 15. Cơ sở kính thuốc có thực hiện việc đo, kiểm tra tật khúc xạ.
Khoản 15 Điều 39 Nghị định 96/2023, xem Nghị định 96/2023/NĐ-CP
| Tiêu chí | Tiệm có đo khúc xạ | Tiệm chỉ bán, lắp kính theo đơn |
|---|---|---|
| Có phải cơ sở khám chữa bệnh không | có, khoản 15 Điều 39 Nghị định 96/2023 | không |
| Cần giấy phép hoạt động không | có | không, theo luật khám chữa bệnh |
| Người đứng chuyên môn | hai chức danh của Điều 57 | không đặt ra chứng chỉ chuyên môn |
Điều cần nhớ là sáu chữ có thực hiện việc đo, kiểm tra tật khúc xạ trong khoản 15 Điều 39 là chỗ tách hai loại tiệm, tiệm không đo nằm ngoài luật khám chữa bệnh. Sáu chữ là bản lề. Đọc bản gốc vẫn chắc nhất.
Điều 57 và danh sách dừng ở điểm b
So với chế độ cũ, Điều 57 vừa nới vừa siết. Nới ở diện tích, chỉ còn 10 m2 cho phòng đo thay vì 15 m2 cho cả cơ sở. Siết ở nhân sự, bỏ hẳn cửa trung cấp y và chỉ nhận hai chức danh có giấy phép hành nghề. Cái siết này mới là thay đổi lớn với người tính vào nghề. Đọc thẳng khoản 3.
Văn bản viết như sau.
…phòng đo mắt có diện tích tối thiểu là 10 m2. 2. Có thiết bị đo kiểm, chẩn đoán tật khúc xạ mắt.
Nguyên văn Điều 57, dẫn theo Nghị định 96/2023/NĐ-CP
Vậy muốn đứng tên chuyên môn một tiệm có đo khúc xạ thì phải thuộc đúng hai chức danh của khoản 3 Điều 57, và một tấm chứng chỉ ngắn hạn không đưa ai vào hai chức danh ấy, phòng đo cũng phải đủ 10 m2. Chỉ hai chức danh. Đó là chỗ đáng nhớ nhất.
Vì sao không có đường tắt
Cần nói rõ một nghịch lý để khỏi hiểu sai. Điểm g khoản 5 Điều 8 nhận cả văn bằng cao đẳng khúc xạ nhãn khoa, nhưng danh mục ngành giáo dục nghề nghiệp hiện hành chưa có mã ngành đó. Trên thực tế đường đi phổ biến là bằng cử nhân, một chương trình đại học nhiều năm. Không có trung cấp.
Câu ở khoản đó được viết như thế này.
Chức danh kỹ thuật y với phạm vi hành nghề khúc xạ nhãn khoa: Văn bằng cao đẳng kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa; Văn bằng cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa.
Điều 8 Nghị định 96/2023/NĐ-CP, điểm g khoản 5
Thời gian thực hành khám bệnh, chữa bệnh đối với chức danh điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật y là 06 tháng, trong đó: a) Thời gian thực hành chuyên môn khám bệnh, chữa bệnh là 05 tháng; b) Thời gian thực hành chuyên môn khám bệnh, chữa bệnh về hồi sức cấp cứu là 01 tháng.
Khoản 3 Điều 3 Nghị định 96/2023, xem Nghị định 96/2023/NĐ-CP
Vậy bốn bước có căn cứ là văn bằng cao đẳng hoặc cử nhân khúc xạ nhãn khoa, thực hành 06 tháng, giấy phép hành nghề kỹ thuật y, và mốc 31/12/2028. Bốn bước có căn cứ. Chỉ cần nhớ chừng đó.
Khoản 8 Điều 121 và mốc của loạt
Có một mốc riêng của chức danh kỹ thuật y nên biết. Người đề nghị cấp giấy phép hành nghề theo chức danh kỹ thuật y từ 01/01/2024 đến hết 31/12/2028 chưa phải kiểm tra đánh giá năng lực, theo khoản 8 Điều 121 Luật Khám bệnh, chữa bệnh. Từ 01/01/2029 thì phải qua kỳ kiểm tra. Năm hai nghìn không hai tám.
Câu ở khoản đó được viết như thế này.
Người đề nghị cấp giấy phép hành nghề theo chức danh kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu viên ngoại viện và tâm lý lâm sàng từ ngày 01 tháng 01 năm 2024 đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2028 không phải kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề theo quy định của Luật này.
Khoản 8 Điều 121 Luật Khám bệnh, chữa bệnh, xem Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15
Điều cần nhớ là mốc 31/12/2028 là của chức danh kỹ thuật y, khác mốc 31/12/2027 của điều dưỡng, và nó gắn với giấy phép hành nghề chứ không với khóa học. Kiểm tra từ đầu năm sau. Còn lại là việc quy trình.
Chứng chỉ hành nghề cũ chạy tới bao giờ
Người đang trong nghề thì chuyển tiếp ra sao. Khoản 2 Điều 143 Nghị định 96/2023 cho chứng chỉ hành nghề cấp theo Luật cũ được tiếp tục dùng như giấy phép hành nghề, giữ đúng phạm vi đã phê duyệt. Người đang cầm chứng chỉ hành nghề đo khúc xạ vì thế vẫn hành nghề bình thường. Tới năm hai không ba không.
Đọc nguyên văn thì rõ ngay.
…a) Bắt đầu áp dụng quy định về thời hạn hiệu lực là 05 năm đối với chứng chỉ hành nghề đã được cấp theo quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 40/2009/QH12 và các văn bản hướng dẫn thi hành của Luật này từ năm 2030; b) Chứng chỉ hành nghề quy định tại điểm a khoản này sẽ hết hiệu lực vào năm 2035.
Khoản 3 Điều 143 Nghị định 96/2023, xem Nghị định 96/2023/NĐ-CP
Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đang hoạt động theo giấy phép hoạt động theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 40/2009/QH12 và các văn bản hướng dẫn thi hành được tiếp tục hoạt động theo giấy phép đã được cấp mà không phải chuyển đổi sang hình thức tổ chức quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15 và Điều 39 Nghị định này.
Khoản 1 Điều 144 Nghị định 96/2023/NĐ-CP
Điều cần nhớ là người và tiệm hoạt động hợp pháp trước 01/01/2024 không bị đẩy ra ngoài, Điều 143 cho chứng chỉ cũ, Điều 144 cho giấy phép hoạt động cũ. Tiệm cũ không phải làm lại. Một câu để mang về.
Vì sao nên đọc theo văn bản đang hiệu lực
Trước ngày 15/5/2026 lĩnh vực này áp dụng Nghị định 117/2020, nay là Nghị định 90/2026 với cách đánh số điều khác. Vì vậy tài liệu cũ dẫn số điều xử phạt theo nghị định cũ đều cần đọc lại. Bài này dẫn theo văn bản đang có hiệu lực để tránh chỉ sai điều khoản. Hộ kinh doanh như cá nhân.
Nguyên văn khoản đó như sau.
Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây: a) Cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà không có giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh hoặc đang trong thời gian bị đình chỉ hoạt động hoặc tại địa điểm không được ghi trong giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh.
Khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026, hiệu lực 15/5/2026, xem Nghị định 90/2026/NĐ-CP
| Hành vi | Mức với cá nhân | Căn cứ |
|---|---|---|
| Người hành nghề khi chưa có giấy phép | 30 đến 40 triệu đồng với cá nhân | điểm a khoản 7 Điều 38 Nghị định 90/2026 |
| Cơ sở không có giấy phép hoạt động | 40 đến 50 triệu, đình chỉ 12 đến 24 tháng | điểm a khoản 6 Điều 39 |
| Dùng người không có giấy phép | 20 đến 30 triệu đồng với cá nhân | điểm a khoản 4 Điều 39 |
Nói gọn, Nghị định 90/2026 thay Nghị định 117/2020 từ 15/5/2026, phạt 40 đến 50 triệu đồng với cơ sở không phép và 20 đến 30 triệu với việc dùng người không phép. Đình chỉ kèm theo. Đọc bản gốc vẫn chắc nhất.
Tây Ninh giữ tên và nhận thêm địa bàn Long An
Khoản 18 Điều 1 Nghị quyết 202/2025/QH15 sắp xếp tỉnh Long An và tỉnh Tây Ninh thành một tỉnh mới, lấy tên là tỉnh Tây Ninh. Đầu mối cũng khác.
Tỉnh sau sắp xếp có diện tích tự nhiên 8.536,44 km² và quy mô dân số 3.254.170 người. Chính quyền địa phương hình thành sau sắp xếp chính thức hoạt động từ ngày 01/7/2025. Địa giới đã khác trước.
Xem thêm bài cùng chủ đề tại Bình Phước, Long An, Cần Thơ.
Vào nghề kỹ thuật y phải thực hành đủ 06 tháng
Thời gian nằm ở khoản 3 Điều 3 Nghị định 96/2023. Một câu để mang về.
Khoản 3 Điều 3 Nghị định 96/2023 quy định thời gian thực hành của chức danh kỹ thuật y là 06 tháng, gồm 05 tháng chuyên môn và 01 tháng hồi sức cấp cứu. Đây là một bước sau khi có văn bằng và trước khi được cấp giấy phép hành nghề. Người ở Tây Ninh đi theo hướng kỹ thuật y khúc xạ nhãn khoa cần đi qua chuỗi văn bằng rồi thực hành này, và một khóa chứng chỉ ngắn hạn không rút gọn được bước thực hành ấy. Xem thêm bài về chứng chỉ điều dưỡng nhãn khoa cùng khu vực để rõ phần chăm sóc chuyên khoa mắt.
Coi chừng các con số của luật cũ
Thị trường đang rao vài kiểu cần đọc lại. Kiểu thứ nhất nói chứng chỉ kỹ thuật viên kính thuốc là điều kiện bắt buộc để hành nghề, trong khi đó là yêu cầu do trung tâm tự đặt. Kiểu thứ hai hứa học xong mở được tiệm kính có đo mắt, điều này dựa trên luật cũ đã hết hiệu lực. Hỏi có máy đo không.
Nếu bạn quan tâm phần chăm sóc chuyên khoa mắt trong vai điều dưỡng thì đó là một chủ đề riêng, xem bài về chứng chỉ điều dưỡng nhãn khoa tại Tây Ninh. Hai vị trí khác trong ngành cũng đáng đọc để so sánh, gồm chứng chỉ nhân viên y tế trường học tại Tây Ninh và trung cấp chăn nuôi thú y tại Tây Ninh. Không có đường tắt.
Hai mốc thời gian cần ghi lại
Với chủ tiệm đang phân vân có nên đặt máy đo khúc xạ, phép cân nhắc gọn là so lợi ích với nghĩa vụ. Có đo thì thu hút khách hơn nhưng phải có giấy phép hoạt động và người đúng chức danh. Không đủ hai thứ ấy mà vẫn đặt máy là đặt mình vào khung phạt của Nghị định 90/2026. Bán kính thì không cần chứng chỉ.
Bốn việc nên làm trước khi bỏ tiền cho bất kỳ khóa nào về kính thuốc. Xác định tiệm mình định mở có đo khúc xạ hay không, tra khoản 15 Điều 39 và Điều 57 để biết điều kiện, hỏi tên đầy đủ của giấy sẽ được cấp, và hỏi ai đứng tên chuyên môn nếu có đo mắt. Cần trao đổi thêm về các hướng học trong khối y tế thì liên hệ qua trang liên hệ.
Hỏi nhanh, đáp gọn
Kỹ thuật y khúc xạ nhãn khoa phải thực hành bao lâu trước khi hành nghề?
Thực hành 06 tháng, gồm 05 tháng chuyên môn và 01 tháng hồi sức cấp cứu, theo khoản 3 Điều 3 Nghị định 96/2023. Đây là điều kiện đi cùng văn bằng để được cấp giấy phép hành nghề.
Đặt máy đo khúc xạ mà chưa có giấy phép hoạt động bị phạt bao nhiêu?
Từ 40 đến 50 triệu đồng với cá nhân theo điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026, kèm đình chỉ hoạt động từ 12 đến 24 tháng. Nghị định có hiệu lực từ 15/5/2026, mức với tổ chức bằng hai lần, hộ kinh doanh áp mức như cá nhân.
Bài cập nhật ngày 24/8/2026. Căn cứ gốc gồm Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Nghị định 96/2023/NĐ-CP và Nghị định 90/2026/NĐ-CP về xử phạt.
