Trả lời nhanh: Điện Biên xa các trung tâm đào tạo, nên người trong nghề kính ở đây phần lớn tự học. Khi tìm hiểu con đường chính quy, câu hỏi thực tế nhất là bằng nào thì được công nhận. Cần biết ngay ba điều. Không có chức danh nào tên kỹ thuật viên kính thuốc trong Luật Khám bệnh chữa bệnh. Cái quyết định là tiệm có đo khúc xạ hay không. Nếu có đo thì người đứng chuyên môn chỉ được là bác sỹ chuyên khoa mắt hoặc kỹ thuật y khúc xạ nhãn khoa, theo khoản 3 Điều 57 Nghị định 96/2023/NĐ-CP. Ở Điện Biên, không có ngoại lệ riêng nào về điều kiện cấp phép.
Không có chức danh kỹ thuật viên kính thuốc
Nghề kính ở Việt Nam gồm hai phần việc rất khác nhau. Phần thứ nhất là bán, cắt mài và lắp kính theo đơn. Phần thứ hai là đo, kiểm tra tật khúc xạ để ra đơn kính. Phần thứ nhất là nghề thủ công và thương mại. Phần thứ hai là hoạt động khám bệnh chữa bệnh, và luật đặt điều kiện cho nó chứ không đặt điều kiện cho việc mài kính. Chữ giống nhau, giá trị khác.
| Hành vi | Mức phạt với cá nhân |
|---|---|
| Khám chữa bệnh khi chưa có giấy phép hành nghề | 30 đến 40 triệu đồng |
| Cơ sở cung cấp dịch vụ khi chưa có giấy phép hoạt động | 40 đến 50 triệu đồng và đình chỉ 12 đến 24 tháng |
| Sử dụng người hành nghề không có giấy phép | 20 đến 30 triệu đồng |
Hai loại tiệm kính, hai chế độ pháp lý
Rất nhiều tiệm kính hiện nay hoạt động hoàn toàn hợp pháp mà không có giấy phép y tế nào, vì họ chỉ nhận đơn kính do bác sĩ kê rồi cắt lắp và giao hàng. Mô hình đó là thương mại thuần túy. Chỉ khi tiệm đặt máy và nhận đo cho khách thì phần dịch vụ mới rơi vào diện phải cấp phép, và phải cấp phép riêng cho phần đó. Ranh giới nằm ở hành vi.
Điều 39. Hình thức tổ chức của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh […] 15. Cơ sở kính thuốc có thực hiện việc đo, kiểm tra tật khúc xạ.
Danh sách hình thức tổ chức tại Nghị định 96/2023/NĐ-CP.
| Nội dung | Tiệm không đo khúc xạ | Tiệm có đo khúc xạ |
|---|---|---|
| Có phải cơ sở khám chữa bệnh | không | có |
| Giấy phép hoạt động khám chữa bệnh | không cần | bắt buộc |
| Người đứng chuyên môn | không đặt ra | bác sỹ chuyên khoa mắt hoặc kỹ thuật y khúc xạ nhãn khoa |
| Căn cứ | ngoài danh sách Điều 39 | khoản 15 Điều 39 và Điều 57 NĐ 96/2023/NĐ-CP |
Người đứng chuyên môn phải là ai
Điều 57 nằm trong nhóm điều khoản về điều kiện cấp giấy phép hoạt động, tức là điều kiện của cơ sở chứ không phải của từng nhân viên. Nhân viên đo mắt vẫn phải có giấy phép hành nghề riêng của mình và được phân công đúng phạm vi. Hai tầng điều kiện này tồn tại cùng lúc và bị kiểm tra cùng lúc. Danh sách dừng ở điểm b.
3. Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật là người hành nghề thuộc một trong các chức danh sau đây: a) Bác sỹ chuyên khoa mắt; b) Kỹ thuật y với phạm vi hành nghề khúc xạ nhãn khoa.
Trích nguyên văn danh sách chức danh tại Nghị định 96/2023/NĐ-CP.
Cả hai chức danh trong danh sách đều hình thành từ chương trình đào tạo tính bằng năm, một bên là bác sỹ học tiếp chuyên khoa mắt, một bên là văn bằng cao đẳng hoặc cử nhân khúc xạ nhãn khoa rồi xin giấy phép hành nghề kỹ thuật y. Ba điều kiện, không bỏ được. Người khó hơn máy.
| Quy định cũ | Quy định hiện hành |
|---|---|
| Điều 36 NĐ 109/2016/NĐ-CP | Điều 57 NĐ 96/2023/NĐ-CP |
| diện tích cơ sở ít nhất 15 m2 | phòng đo mắt tối thiểu 10 m2 |
| trung cấp y trở lên, có chứng chỉ hành nghề, 36 tháng | bác sỹ chuyên khoa mắt hoặc kỹ thuật y khúc xạ nhãn khoa |
| hết hiệu lực | áp dụng từ 01/01/2024 |
Trình tự không đảo được
Một điểm dễ chịu của quy định là nơi thực hành. Với phạm vi khúc xạ nhãn khoa, cơ sở hướng dẫn thực hành có thể là bệnh viện, phòng khám, hoặc chính cơ sở kính thuốc có thực hiện việc đo và kiểm tra tật khúc xạ. Người học không bắt buộc phải vào bệnh viện lớn mới hoàn thành được chặng này. Tính bằng năm, không bằng tháng.
3. Thời gian thực hành khám bệnh, chữa bệnh đối với chức danh điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật y là 06 tháng, trong đó: a) Thời gian thực hành chuyên môn khám bệnh, chữa bệnh là 05 tháng; b) Thời gian thực hành chuyên môn khám bệnh, chữa bệnh về hồi sức cấp cứu là 01 tháng.
Quy định thực hành tại Nghị định 96/2023/NĐ-CP.
Thực hành là chặng bắt buộc. Hỏi tư cách người hướng dẫn.
Bậc trung cấp không có ngành khúc xạ nhãn khoa
Vì cả nước chỉ vài trường đào tạo ngành này nên nguồn nhân lực đủ điều kiện đứng tên chuyên môn cho cơ sở kính thuốc còn mỏng. Đó là lý do thật khiến nhiều tiệm loay hoay tìm người, và cũng là lý do thị trường chứng chỉ ngắn hạn vẫn sống. Nhưng thiếu người không làm quy định lỏng ra. Ít trường, ít chỉ tiêu.
g) Chức danh kỹ thuật y với phạm vi hành nghề khúc xạ nhãn khoa: – Văn bằng cao đẳng kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa, bao gồm văn bằng tốt nghiệp do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp được Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội công nhận tương đương văn bằng cao đẳng kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa; – Văn bằng cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa, bao gồm văn bằng tốt nghiệp do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo công nhận trình độ cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa.
Điểm g khoản 5 Điều 8 Nghị định 96/2023/NĐ-CP.
Mã ngành 7720699 ở bậc đại học kết thúc bằng 99, tức là ô ngành khác trong nhóm Kỹ thuật y học, dấu hiệu của một ngành mới được xếp vào hệ thống. Bạn đọc có thể tự đối chiếu ở danh mục ngành nghề đào tạo kèm Thông tư 26/2020/TT-BLĐTBXH và danh mục ngành được phép đào tạo do Trường Đại học Y Hà Nội công bố. Bằng nước ngoài phải công nhận.
Gốc rễ của thị trường chứng chỉ này
Lời rao học ngắn hạn rồi mở tiệm không phải tự nhiên mà có. Nó bắt nguồn từ Điều 36 Nghị định 109/2016/NĐ-CP, quy định cũ về cơ sở dịch vụ kính thuốc. Điều khoản đó từng mở cửa cho người trình độ trung cấp y trở lên. Cánh cửa ấy đóng lại khi Nghị định 96/2023 có hiệu lực từ 01/01/2024. Mười lăm mét vuông là cũ.
Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật đối với cơ sở dịch vụ kính thuốc: – Trình độ trung cấp y trở lên được cấp chứng chỉ hành nghề về chuyên khoa mắt hoặc đo kiểm, chẩn đoán tật khúc xạ mắt; – Có thời gian hành nghề chuyên khoa mắt tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc đo kiểm, chẩn đoán tật khúc xạ mắt tại cơ sở dịch vụ kính thuốc ít nhất là 36 tháng.
Nguyên văn Điều 36 Nghị định 109/2016/NĐ-CP, quy định cũ về cơ sở dịch vụ kính thuốc.
Cửa cũ đóng từ 01/01/2024. Chế độ cũ cũng không cấp.
Hai mốc 2030 và 2035
Với cơ sở thì phần chuyển tiếp dễ chịu hơn. Khoản 1 Điều 144 Nghị định 96/2023/NĐ-CP cho cơ sở đang hoạt động theo giấy phép cũ tiếp tục hoạt động mà không phải chuyển sang hình thức tổ chức mới. Khoản 11 Điều 121 Luật số 15/2023/QH15 nói cùng nội dung ở tầng luật. Tiệm mở trước 2024 không phải xin lại giấy phép. Hỏi cơ quan y tế trước.
a) Bắt đầu áp dụng quy định về thời hạn hiệu lực là 05 năm đối với chứng chỉ hành nghề đã được cấp theo quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 40/2009/QH12 và các văn bản hướng dẫn thi hành của Luật này từ năm 2030; b) Chứng chỉ hành nghề quy định tại điểm a khoản này sẽ hết hiệu lực vào năm 2035.
Trích nguyên văn hai mốc chuyển tiếp tại Nghị định 96/2023/NĐ-CP.
Phần này không cho người mới. Hai con số, 2030 và 2035.
Mốc 31/12/2028 của chức danh kỹ thuật y
Mốc này không áp cho người đã có giấy phép hành nghề. Người đang hành nghề đi theo chu kỳ gia hạn của mình chứ không phải quay lại thi. Nó cũng không áp cho chứng chỉ hành nghề cấp theo luật cũ, vì phần đó có lộ trình riêng ở Điều 143 Nghị định 96/2023/NĐ-CP. Sau mốc là thêm kỳ thi.
Người đề nghị cấp giấy phép hành nghề theo chức danh kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu viên ngoại viện và tâm lý lâm sàng từ ngày 01 tháng 01 năm 2024 đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2028 không phải kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề theo quy định của Luật này.
Khoản 8 Điều 121 của Luật Khám bệnh, chữa bệnh, hiệu lực từ 01/01/2024.
Trước mốc là thủ tục hiện hành, sau mốc là thêm một kỳ kiểm tra do Hội đồng Y khoa Quốc gia tổ chức. Hai thế hệ hồ sơ chỉ cách nhau một ngày trên lịch. Tính ngược từ ngày nộp. Cửa sổ còn lại không dài.
Làm sai thì mất bao nhiêu
Chủ tiệm còn chịu một khoản riêng nếu thuê nhân viên chưa có giấy phép hành nghề. Điểm a khoản 4 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP phạt từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng, kèm tước quyền sử dụng giấy phép hành nghề của người chịu trách nhiệm chuyên môn từ 01 tháng đến 03 tháng. Hai phía, hai khung phạt.
6. Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây: a) Cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà không có giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh hoặc đang trong thời gian bị đình chỉ hoạt động hoặc tại địa điểm không được ghi trong giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh.
Trích Nghị định 90/2026/NĐ-CP, phần vi phạm quy định về điều kiện hoạt động và sử dụng giấy phép hoạt động.
Hộ kinh doanh như cá nhân. Kiểm giấy tờ nhân viên trước.
Điện Biên giữ nguyên tên và địa giới
Điện Biên thuộc nhóm không sắp xếp lại khi Quốc hội vẽ lại bản đồ cấp tỉnh. Địa giới đổi, điều kiện không.
Địa giới giữ nguyên nên nơi nộp hồ sơ cũng giữ nguyên. Danh mục văn bằng được công nhận thì do nghị định quy định chung. Giấy phép đi theo người.
Xem thêm quy định về chứng chỉ kỹ thuật viên kính thuốc tại Lai Châu, Sơn La, Bắc Ninh.
Nghị định nhận hai loại văn bằng, cao đẳng và cử nhân
Và có một chỗ lệch đáng lưu ý giữa hai danh mục. Đọc điều khoản rồi đóng tiền.
Điểm g khoản 5 Điều 8 Nghị định 96/2023/NĐ-CP nhận văn bằng cao đẳng kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa hoặc văn bằng cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa, kèm cả bằng nước ngoài được công nhận tương đương. Trong khi đó danh mục ngành đào tạo trình độ trung cấp và cao đẳng kèm Thông tư 26/2020/TT-BLĐTBXH không có mã ngành nào tên khúc xạ nhãn khoa. Con đường thực tế vì thế là bằng cử nhân, mã ngành 7720699 ở bậc đại học. Người ở Điện Biên nên tính theo con đường này thay vì tìm một khóa cao đẳng chưa chắc có mã ngành.
Chọn khóa học theo chương trình, không theo tấm giấy
Với người đã là người hành nghề có giấy phép, một loại chứng chỉ khác có giá trị pháp lý rõ ràng. Điều 12 Nghị định 96/2023/NĐ-CP gọi nó là chứng chỉ đào tạo kỹ thuật chuyên môn về khám bệnh chữa bệnh, kèm điều kiện chặt về nơi được cấp. Loại này dùng để cơ sở giao thêm kỹ thuật cho người hành nghề. Khởi động, không phải đích đến.
Người đang làm trong ngành mắt có thể đọc thêm quy định về chứng chỉ điều dưỡng nhãn khoa tại Điện Biên, vì hai mảng này gặp nhau ở chính Điều 57. Tay nghề vẫn là tay nghề. Bốn cái không là ranh giới.
Bộ quy định của nghề này nằm gọn trong một đạo luật và hai nghị định, đọc đủ thì mọi lời rao đều tự hiện nguyên hình. Bài viết đã dẫn đúng số điều khoản để bạn đọc tự đối chiếu. Với các câu hỏi về hướng học nâng cao, có thể liên hệ qua trang liên hệ.
Bốn câu hỏi hay gặp
Bằng nào được công nhận để hành nghề khúc xạ nhãn khoa?
Điểm g khoản 5 Điều 8 Nghị định 96/2023/NĐ-CP nhận văn bằng cao đẳng hoặc cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa. Danh mục ngành kèm Thông tư 26/2020/TT-BLĐTBXH không có mã ngành này, nên đường thực tế là bằng cử nhân mã 7720699.
Tiệm kính mở trước năm 2024 có phải xin lại giấy phép theo quy định mới không?
Không. Khoản 1 Điều 144 Nghị định 96/2023/NĐ-CP và khoản 11 Điều 121 Luật số 15/2023/QH15 cho phép cơ sở tiếp tục hoạt động theo giấy phép đã được cấp mà không phải chuyển sang hình thức tổ chức mới.
Bài rà soát ngày 18/8/2026 theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15. Khi văn bản thay đổi, nội dung sẽ được cập nhật lại.
